هاوسەنگی نێوان دین و نیشتیمان: ڕێگای یەکگرتن، نەک دابەشبوون

دێرین جەمال
  2026-02-03   

دین و نیشتیمان دوو هێز و دوو بنەمای گەورەن کە لە مێژووی مرۆڤدا کاریگەری زۆریان هەبووە. هەر یەکێکیان بە شێوەیەکی جیاواز هەستی ناسنامە، بەها و پەیوەندی کۆمەڵایەتی دروست دەکات. کێشە لەو کاتەدا دروست دەبێت کە یەکێک لەوانە بە ئامرازێک بۆ ڕەتکردنەوەی ئەوی تر بەکارهێنرێت، لەکاتێکدا ئاسایش و پێشکەوتن لە هاوسەنگی نێوانیاندا دایە.

 

مێژووی دین و نیشتیمان
لە مێژووی کۆنەوە، دین یەکێک بووە لە سەرچاوە سەرەکییەکانی ڕێکخستنی ژیان. مرۆڤ لە ڕێگای دینەوە واتای ژیان، ڕێز، دادپەروەری و بەرپرسیارێتی فێر بووە. لە هەمان کاتدا، نیشتیمان و هەستی نەتەوایەتی لە دواکەوتوویی مێژوودا گەشەی کردووە، کاتێک مرۆڤ دەستی کرد بە ناسینەوەی خۆی وەک بەشێک لە خاک، زمان، کەلتوور و مێژووی هاوبەش.
لە زۆر قۆناغدا، دین و نیشتیمان پێکەوە بوون و پشتگیرییان لە یەکتری کردووە؛ دین هەستی یەکگرتن دروست کردووە و نیشتیمان هەستی پاراستن و بەرگری. بەڵام لە هەندێ قۆناغیشدا، بەهۆی توندڕەوی یان تێکەڵکردنی نادروست، ئەم دوو هێزە بوونە هۆی ناکۆکی و جیاکردنەوە.

 

هاوسەنگی چۆن دروست دەبێت؟
هاوسەنگی لەو کاتەدا دروست دەبێت کە مرۆڤ تێبگەیت دین بۆ پاکی دڵ و ڕەوشتی تاکە، و نیشتیمان بۆ ڕێکخستنی ژیانی هاوبەش و پاراستنی مافە گشتییەکان. دین نابێت ببێتە هۆی کەمکردنەوەی مافی کەسانی تر، و نیشتیمانیش نابێت ببێتە هۆی ڕەتکردنەوەی باوەڕ و بیروباوەڕی جیاواز.
ئەگەر مرۆڤ دینەکەی بە هۆشیاری و ڕەحمی بخوێنێت، دەبینێت زۆربەی ئایینەکان بانگەشە بۆ ڕێز، ئارامی، داد و مرۆڤایەتی دەکەن. ئەمانە هەمان بنەماکانن کە نیشتیمانێکی تەندروستیش پێویستیان پێیە.

ڕێزگرتن لە بیرو بۆچوونی یەکتر
کۆمەڵگەیەکی بەهێز ئەوەیە کە جیاوازی قبوڵ بکات. جیاوازی لە دین، مەزهەب، یان بیرۆچوونی سیاسی نابێت ببێتە هۆی دوژمنایەتی. ڕێزگرتن واتە من مافم هەیە باوەڕێک هەبێت، و تۆش هەمان مافت هەیە—بێ ئەوەی یەکێک بەسەر ئەوی تردا سەپێندرێت.

گفتوگۆ، گوێگرتن، و هەوڵدان بۆ تێگەیشتن لە بیرۆچوونی ئەوی تر، بنەمای هاوسەنگین. کاتێک مرۆڤ فێربێت پێش ئەوەی حوکم بدات، گوێ بگرێت، ئەوا ڕێگای تێکچوون دادەخرێت.

دین و نیشتیمان؛ دوو ڕێگای یەک ئامانج
ئامانجی هەردووکیان، ئەگەر بە دروستی تێگەیشتن لێیان بکرێت، خوشگوزەرانی و ئارامی مرۆڤە. دین دڵ دروست دەکات، نیشتیمان ژیان ڕێکدەخات. کاتێک دڵ پاک بێت و ژیان دادپەروەرانە ڕێکخراو بێت، کۆمەڵگە بەهێز دەبێت.
هاوسەنگی نێوان دین و نیشتیمان پێویستی بە هۆشیاری، خوێندنەوە و ڕەوشتی بەرپرسیارانە هەیە. نابێت هیچکام لەوانە بکەینە ئامرازێک بۆ دابەشکردن، بەڵکو دەبێت هەردووکیان بکەینە پلێک بۆ یەکگرتن. ڕێزگرتن لە جیاوازی، پاراستنی مافی مرۆڤ، و تێگەیشتنی قووڵ لە مێژووی خۆمان، ڕێگایەکە بۆ داهاتوویەکی ئارام و دروست.

وتاری زیاتر

زۆرترین بینراو
تەسنیم: ئۆکرانیا هەزاران فڕۆکەی بێفڕۆکەوانی لەهەرێمی کوردستان جێگیر کردووەو تاران ئەم کارە بەدوژمنایەتی دەزانێت
مه‌سعود بارزانی: یاسای هه‌ڵبژاردن هه‌مواربكرێته‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی كه‌س له‌جێی كریستیانه‌كان بڕیار نه‌دات
یەرەکە ڕووبەڕووبوونەوەی لەگەڵ هێزەکانی ئێران لە سنووری مەریوان و کۆساڵان ڕاگەیاند
ئۆکرانیا دەنگۆی ناردنی درۆن و هێزی سەربازی بۆ هەرێمی کوردستان ڕەت دەکاتەوە
پارتی ئازادیی کوردستان (پاک) بۆ ئاوێنە: کۆبوونەوەکەی عێراق و ئێران تەنیا بۆ پاسەوانیی سنوور بووە و دەنگۆی دەرکردنمان شەڕی دەروونییە
وته‌بێژی حكومه‌تی عێراق: هه‌ماهه‌نگی باشمان له‌گه‌ڵ توركیاو ئێران هه‌یه‌ بۆ كردنه‌ ده‌ره‌وه‌ی چه‌كدارانی كورد
شاخه‌وان عه‌بدوڵا: كورد له‌ كه‌ركوك په‌راوێزخراوه‌و ده‌بێت پێشمه‌رگه‌ بگه‌ڕێته‌وه‌ ئه‌و ناوچانه‌ی بۆشایی ئه‌منیان تێدایه‌
شەڕ و پێکدادان لە یەمەن پێ دەنێتە قۆناغێکی سەختەوە؛ فڕۆکەخانەی عەدەن کرایە ئامانج و تەعز لەبەردەم کارەساتی مرۆییدایە
گرژییەکانی نێوان ئێران و ئەمریکا گەیشتنە لووتکە؛ مەرجی قورس، گەمارۆی دەریایی و پلان بۆ هێرشێکی نوێ
حکوومەتی عێراق باجی گومرگی سەر سیستەمی وزەی خۆری هەڵگرت
© 2026 Awene Online, Inc. All Rights Reserved.
×