ئاوی باران : سەرچاوەیەکی ونبوو یان دەرفەتێکی بەکارنەھاتوو؟

دێرین جەمال
  2026-03-22     341

لە ھەرێمی کوردستاندا، وەرزی زستان و بەھار بە زۆری باران و ھەوا ساردەکان ناسراوە. ئەم بارانانە، کە دەتوانن ببن بە سەرچاوەیەکی گرنگی ژیان، زۆرجار بەبێ ھیچ پلانێکی باش لەدەست دەچن و دەڕۆن بۆ دەرەوەی سنوورەکان. لە کاتێکدا کە لە ھاوینی گەرمدا، ھەرێم بە نەبوونی ئاو و کەمبوونی سەرچاوە ئاوەکان دەناڵێن، ئەمە پرسیارێکی گرنگ دەخاتە ڕوو: بۆچی ئەم ئاوانە کۆنەکرێنەوە و بۆ داھاتوو پارێزراون؟

گرنگی گێڕانەوە و کۆکردنەوەی ئاوی باران  لەوەدایە کە بتوانرێت لە کاتی پێویستدا، بە تایبەتی لە وەرزی ھاوین، سوودی لێوەربگیرێت. ئەمە تەنھا بۆ خواردنەوە نییە، بەڵکو بۆ کشتوکاڵ، ئاودانی زەوی، و پاراستنی ژینگەش زۆر گرنگە. ئەگەر سیستەمێکی باش بۆ کۆکردنەوەی ئاوی باران ھەبێت، دەتوانرێت زۆرێک لە کێشەکانی پچڕانی ئاو چارەسەر بکرێت.

بەنداویەکان یەکێکن لە گرنگترین ڕێگاکان بۆ ھەڵگرتنی ئاوی باران و ڕووبارەکان. لە ھەرێمی کوردستاندا چەند بەنداوێکی گرنگ ھەیە کە ڕۆڵێکی گەورەیان ھەیە لە پاراستنی ئاو و بەرھەمھێنانی کارەبا. وەک:
بەنداوی دوکان
بەنداوی دەربەندیخان
بەنداوی دھوک
ئەم بەنداوەکانە، ھەرچەندە سوودی زۆریان ھەیە، بەڵام بەپێی پێویست نیین بۆ داپۆشینی ھەموو پێداویستییەکانی ھەرێم. ھەرێمی کوردستان پێویستی بە پلانی درێژخایەن و دروستکردنی بەنداوی زیاتر ھەیە، بۆ ئەوەی بتوانێت ئاوی باران بە باشی بەکاربھێنێت.

ھۆکارەکانی کەمبوونی دروستکردنی بەنداوی نوێ دەکرێت پەیوەندیدار بێت بە کێشەی دارایی، نەبوونی پلانێکی ستراتیژی، یان کێشە سیاسییەکان. بەڵام ئەم ھۆکارانە نابن بە بیانوو بۆ وازھێنان لە کارێکی ئەوەندە گرنگ کە پەیوەندی بە ژیانی خەڵکەوە ھەیە.

لە کۆتاییدا، گێڕانەوەی ئاوی باران و دروستکردنی بەنداوی نوێ، نەک تەنھا دەرفەتێکە، بەڵکو پێویستییەکی بنەڕەتییە بۆ داھاتووی ھەرێمی کوردستان. ئەگەر ئەم سەرچاوە سرووشتییە بە باشی بەکاربھێنرێت، دەتوانرێت ھەرێم لە کێشەی نەبوونی ئاو ڕزگار بکات و بنەمایەکی بەھێز بۆ گەشەی ئابووری و کشتوکاڵ دابنێت.

وتاری زیاتر

زۆرترین بینراو
قاسم ئەعرەجی: کشانەوەی هاوپەیمانان لە عێراق، سیستمی بەرگریی ئاسمانیی هەرێمی کوردستانیش دەگرێتەوە
مەزڵوم عەبدی: ڕێککەوتنی دیمەشق تەسلیمبوون نەبوو، بەڵکو قۆناغێکی نوێی خەباتە لەناو دەوڵەتدا
دوای چۆڵکردنی ۱۸ کەمپ لەلایەن ۳ هەزار و ۸۰۰ گەریلا، پاسەوانی سنوور و پێشمەرگە لە ناوچە سنوورییەکان جێگیر دەبن
لەشەشەمین ساڵیادی مەرگی فوئادە ڕەشدا، سۆڵیدارێتییەکەی فوئادە ڕەش‌و ڕێکخراوەکانی ئێستا
مەسعود پزیشکیان: سەرەخۆشی لە خەڵکی کوردستان دەکەم
وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئیسرائیل: به‌داخه‌وه‌ كورد هێشتا خاوه‌نی ده‌وڵه‌تی سه‌ربه‌خۆ نییه‌، خوازیاری به‌هێزكردنی په‌یوه‌ندییه‌كانمانین
بوومەلەرزەی سیاسی لەئەڵمانیا: سەرکەوتنی مێژوویی AfD لەویلایەتی ساکسۆنی-ئانهاڵت
تولای حاتەم ئۆغوللاری و تونجەر باقرخان وەک هاوسەرۆکانی دەم پارتی هەڵبژێردرانەوە
دوو موڵکی موجتەبا خامنەیی بە 36 ملیۆن پاوەند دەفرۆشرێن
خوێندنەوەیەکی ڕەخنەیی بۆ کتێبی "ساڵانی لەبیرکراوی ناسیۆنالیزمی کورد لەئێران"
© 2026 Awene Online, Inc. All Rights Reserved.
×