لە ڕێگەی نێوەندگیرە قەتەرییەکانەوە، کۆماری ئیسلامی ئێران بیرۆکە و پێشنیازی نوێی بۆ گەیشتن بە ڕێککەوتن یان "چارەسەرێکی ئاشتیانە" خستووەتە بەردەم ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و لە ئێستاشدا چاوەڕوانی وەڵامی کۆتایی واشنتۆنە. عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران لە نیویۆرکەوە ڕایگەیاند کە وڵاتەکەی لەگەڵ نێوەندگیرەکان تاوتوێی چەندین بیرۆکەی کردووە بۆ ئەوەی ئاراستەی ئەمریکا بکرێن، هاوکات هەموو ئەو دەنگۆیانەی ڕەتکردەوە کە باس لە نەرمینوواندنی تاران دەکەن لە دۆسیە ئەتۆمییەکەدا.
ئاوێنە: لە لێدوانێکدا بۆ ڕۆژنامەنووسانی وڵاتەکەی، عێراقچی ئاماژەی بەوە کرد کە ئامانجی سەرەکی سەردانەکەی بۆ بەشداریکردن لە خولی ٨١ـەمی کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان، خستنەڕووی هەڵوێستی ئێران بووە لە جەنگەکەدا، بەتایبەتی سەبارەت بە پرسی گەرووی هورمز. جەختیشی کردەوە کە ئەرکی شاندەکەیان گەیاندنی مەرجەکانی ئێرانە بە ئەمریکا و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی، کە بە وتەی ئەو، تاران خاوەنی پلانێکی "دادپەروەرانە و لۆژیکییە".
وەزیری دەرەوەی ئێران ڕوونیکردەوە: "ئەگەر ئەمریکییەکان بانگەشەی ئەوە دەکەن کە بەدوای ڕێککەوتن یان چارەسەری ئاشتیانەدا دەگەڕێن، ئەوا ئێمە ئەو چارەسەرەمان خستووەتە ڕوو". ناوبراو ئاماژەی بەوەش کرد کە سەرەڕای جەنگ و فشارەکان، وڵاتەکەی ئامادەیی بۆ دیپلۆماسی و جەنگ هەیە بەیەکسانی، و پێی وایە هەنگاوەکانی تاران وێنەی وڵاتەکەی لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی باشتر کردووە و دەریدەخات کە ئەمریکا لایەنی شەڕانگێزە.
سەبارەت بە وردەکارییەکانی پلانەکە، عێراقچی ئاشکرای کرد کە پلانێکی حەوت خاڵی لە ڕێگەی قەتەرەوە دراوەتە ئەمریکا و سەرەڕای لێدوانەکانی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، تاران هێشتا چاوەڕێی وەڵامی فەرمییە. بەرپرسانی ئێرانی لەگەڵ نێوەندگیرە قەتەرییەکان کۆبوونەتەوە بۆ ئامادەکردنی زەمینەی جێبەجێکردنی مەرجەکانیان. هەروەها ئاماژەی بەوە کرد کە کەناڵەکانی پەیوەندی لە ڕێگەی قەتەر و پاکستانەوە هەمیشە کراوە بوون، بەڵام دوای پێشکەشکردنی ئەم پلانە نوێیە، جددیەتی زیاتری بەخۆوە بینیوە. بڕیاری کۆتاییش لەسەر وەڵامی ئەمریکا لە تاران دەدرێت.
لە لایەکی دیکەوە، عێراقچی بە توندی ڕەتیکردەوە کە وڵاتەکەی هیچ سازشێکی لە پرسی ئەتۆمیدا کردبێت و ڕایگەیاند کە دانوستانەکانی ئێستا تەنها تایبەتن بە گەرووی هورمز. کردنەوەی گەرووەکەش بەستراوەتەوە بە جێبەجێکردنی کۆمەڵێک مەرج کە پێشتر بە لایەنەکانی تر گەیەندراوە.
لەسەر ئاستی ئەمریکا، ئەم پێشهاتانە هاوکاتن لەگەڵ لێدوانەکانی دۆناڵد ترەمپ کە تێیدا ڕایگەیاندبوو وڵاتەکەی بەمزوانە لە جەنگی دژی ئێران سەردەکەوێت، ئەمەش دەبێتە هۆی دابەزینی بەرچاوی ڕێژەی هەڵئاوسان و نرخی سووتەمەنی. ترەمپ لە ئۆڤاڵ ئۆفیس بە ڕۆژنامەنووسانی وت کە بەرپرسانی ئەمریکی لەگەڵ نێوەندگیرەکان لە گفتوگۆدان، و دووپاتیکردەوە کە ڕێگە نادەن ئێران ببێتە خاوەنی چەکی ئەتۆمی و سەرکردەکانی ئێرانیشی بە "شێت" وەسف کرد. کاتێکیش پرسیاری لەسەر بەرزی نرخەکان لێکرا، پاساوی ئەوەی هێنایەوە کە ئەم دۆخە زۆر باشترە لەوەی ئەمریکا ڕووبەڕووی هێرشێکی ئەتۆمی ببێتەوە.
لە هەمان کاتدا، سەرچاوەکانی ئاژانسی ئەسۆشێتد پرێس بڵاویان کردەوە کە نێوەندگیرە قەتەرییەکان لە نیویۆرک کۆبوونەوەی جیاواز لەگەڵ شاندەکانی ئەمریکا و ئێران ئەنجام دەدەن بۆ گەیشتن بە ڕێککەوتنێک کە کۆتایی بە جەنگەکە بهێنێت و گەرووی هورمز بکاتەوە. چاوەڕوان دەکرێت گفتوگۆکان لەسەر وەشانێکی هەموارکراوی پێشنیازە حەوت ڕۆژییەکەی تاران بێت کە پێشتر ترەمپ ڕەتی کردبووەوە.
بەپێی زانیارییەکانی ئەسۆشێتد پرێس، ئەو پێشنیازەی ئێستا گفتوگۆی لەسەر دەکرێت، خۆی لە کردنەوەی گەرووی هورمز و هەڵگرتنی گەمارۆکانی ئەمریکا دەبینێتەوە، کە دواتر بە هەڵگرتنی سزاکانی سەر ئێران بەدواداچوونی بۆ دەکرێت. ڕەشنووسی ڕێککەوتنەکە ئاماژە بەوە دەکات کە کردنەوەی گەرووەکە لە ڕێگەی لێکتێگەیشتنێکی جیاوازەوە لە نێوان ئێران و عومان جێبەجێ دەکرێت، بەبێ سەپاندنی هیچ باج و ڕسوماتیك بەسەر کەشتییەکاندا، و ڕێککەوتنەکە بە شێوەیەکی کاتی جووڵەی گواستنەوە ڕێکدەخاتەوە. ئاژانسی "ئیسنا"ـش پشتڕاستی کردووەتەوە کە دیداری عێراقچی لەگەڵ نێوەندگیرەکان بەبێ ئامادەبوونی هیچ نوێنەرێکی ئەمریکی بەڕێوەدەچێت.