ناڕەزایەتییەکان لەسەر پەرەسەندنی لەسێدارەدان لە ئێران؛ هاوپەیمانیی هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێران داوای هەڵوێستی خێرای نێودەوڵەتی دەکات
  2026-08-04       164       

هاوپەیمانیی هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێران سەبارەت بە پەرەسەندنی لەسێدارەدانەکان لە ئێران و کوردستان، ڕاگەیاندراوێکی بڵاوکردەوە و تێیدا جەخت لەسەر ئەوە کراوەتەوە کە لەسێدارەدان بەبێ گوێدانە هیچ پاساوێک، پێشێلکارییەکی ئاشکرای مافی ژیانە.

ئاوێنە: ​لە دەقی ڕاگەیاندراوەکەدا هاتووە کە بەپێی ڕاپۆرتی ناوەندەکانی مافی مرۆڤ، سەپاندن و جێبەجێکردنی سزای لەسێدارەدان لەلایەن دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە ڕووبەرووی پەرەسەندنێکی کەم‌وێنە بووەتەوە. بە جۆرێک کە لە دەستپێکی ساڵی ٢٠٢٦ـەوە تاوەکو ئێستا زیاتر لە ٨٥٠ زیندانی لەسێدارە دراون، و لەنێویشیاندا بەرزبوونەوەیەکی بەرچاو لە لەسێدارەدانی چالاکانی سیاسی و ژناندا تۆمار کراوە، کە ئەمەش ئاماژەیە بۆ مەترسیی ڕوودانی کوشتارێکی بەکۆمەڵ لە مێژووی ئێراندا.

​بە گوێرەی چاودێرانی سیاسی و بەڵگە بەردەستەکان، لەگەڵ زیادبوونی گرژی و ململانێ ناوچەییەکانی ڕێژیمدا، سزای لەسێدارەدان زیاتر لە جاران وەک دەزگایەکی کوشتار بۆ دروستکردنەوەی ترس‌وتۆقاندن لەناو کۆمەڵگە، پاشەکشەپێکردنی داواکارییەکانی خەڵک و ڕێگریکردن لە سەرهەڵدانەوەی ناڕەزایەتییەکان بەکاردەهێنرێت.

​ڕاگەیاندراوەکە ئاماژە بەوە دەکات کە دەزگای ئەمنی و دەسەڵاتی دادوەریی ئێران لە بەرانبەر خۆپیشاندەران و چالاکوانانی سیاسی و مەدەنیدا شێوازێکی توندی گرتووەتە بەر. بە جۆرێک کە دوای ناڕەزایەتییەکانی مانگی بەفرانباری ڕابردوو، سزای لەسێدارەدانی دەیان خۆپیشاندەر بە ڕێکاری نایاسایی، پێشێلکردنی بنەماکانی دادگاییکردنی دادپەروەرانە، پشتبەستن بە دانپێدانانی زۆرەملێ و سنووردارکردنی دەستڕاگەیشتن بە پارێزەر جێبەجێ کراوە.

​لەو چوارچێوەیەدا، کوردستان وەک یەکێک لە سەرەکیترین ناوەندەکانی سەرکوتکردنی سیستماتیک لە ئێران ناسێنراوە، کە تێیدا چالاکوانان بە تۆمەتگەلێکی وەکو "بەغی" و ئەندامبوون لە حیزبەکان لەسێدارە دەدرێن یان هەڕەشەی مەرگیان لەسەرە. هەروەها ژمارەیەکی بەرچاو لە دەستبەسەرکراوانی ناڕەزایەتییەکان و زیندانییانی سیاسی، بەتایبەتی گیراوانی سیاسیی ژن، کە سزای سێدارەیان بەسەردا سەپاوە، ڕووبەڕووی مەترسیی جدی بوونەتەوە.

​هاوپەیمانیی هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێران جەخت لەوە دەکاتەوە کە ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤ و دامەزراوە نێودەوڵەتییەکان پێویستە بۆ پاراستنی مافی ژیانی ئەو گیراوانە، لە هەموو توانا یاسایی و دیپلۆماسییەکانیان کەڵک وەربگرن؛ چونکە پەراوێزخستنی پرسی مافی مرۆڤ لە ئێران، دەرفەت بۆ بەردەوامبوونی ڕەوتی کوشتار خۆش دەکات.

​هەروەها داوا کراوە کە میکانیزمە یاساییەکانی وەکو کۆکردنەوەی سیستماتیکی بەڵگەکان و بەدواداچوون بۆ پێشێلکارییەکان لە ناوەندە نێودەوڵەتییەکان، و گوشارخستنە سەر دامەزراوە پەیوەندیدارەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان لەلایەن ڕێکخراوە مرۆییەکانەوە، بە پەلە بەدواداچوونیان بۆ بکرێت.

​لە کۆتایی ڕاگەیاندراوەکەدا، جەخت لەسەر ڕۆڵی بنەماڵەی زیندانییان، کۆمەڵگەی مەدەنی، میدیاکان و ڕای گشتی کراوەتەوە لە ڕووبەڕووبوونەوەی ستراتیژی ترس‌وتۆقاندنی ڕێژیمدا. بڵاوکردنەوەی زانیاری و پشتیوانیی کۆمەڵایەتی بە چارەسەرێکی گرنگ دەزانرێت بۆ پێشگرتن لە پەراوێزخستنی دۆسییەکان و زیادکردنی تێچووی سیاسی و نێودەوڵەتیی سەر ڕێژیم، بە مەبەستی کۆتاییهێنان بە سزاکانی لەسێدارەدان. هاوپەیمانییەکە دووپاتی دەکاتەوە کە بەرپرسیارێتیی کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و دامەزراوەکانی مافی مرۆڤ نابێت تەنیا لە دەربڕینی نیگەرانیدا کورت بکرێتەوە، بەڵکو پێویستی بە گرتنەبەری ڕێوشوێنی خێرا، هەماهەنگ و کاریگەر هەیە بۆ وەستاندنی دەستبەجێی لەسێدارەدانەکان و لێپرسینەوە لە ئەنجامدەرانی ئەم تاوانانە.

زۆرترین بینراو
“ئۆجالان هۆشداری داوە و شێوازێکی نوێی بۆ پێکهێنانی حکومەتی هەرێمی کوردستان پێشنیاز کردووە”
​تۆم باراک لە لێدوانەکەی سەبارەت بە بەرزاییەکانی جۆلان پەشیمان دەبێتەوە: سیاسەتی ترەمپ نەگۆڕاوە
عەلی زەیدی کاتی راگەیاندنی سەروەریی تەواوەتی دیاری دەکات
هێرشی دارایی بێپێشینە بۆ سەر شادەمارەکانی ئابووریی ئێران؛ وردەکاریی پلانە نوێیەکەی ئەمریکا
مرۆڤبوون .. مۆدێرنیتەی سیاسی و میوانداری لە کوردستانی عێراق*
فشاری سێقۆڵی لەسەر عێراق بۆ داماڵینی چەکی میلیشیاکان
«کۆمپانیا نەوتییەکان دەستیان بە کارکردنەوە کرد و نرخی بەنزین لە هەرێم دادەبەزێت»
پۆلیسی هەولێر: چەند کەسێک بە تۆمەتی تێکدانی ئارامی و زیانگەیاندن بە موڵکی گشتی لە گوندی گردەڕەشە دەستگیر کران
قالیباف له‌ كۆبونه‌وه‌یدا له‌گه‌ڵ سوپاسالاری پاكستان: گوشاره‌كان كاریگه‌رییان له‌سه‌ر ئێران نابێت
حکومەتی عێراق وادەی کاراکردنی پلاتفۆرمی پڕۆژەی «یەک ملیۆن زەوی نیشتەجێبوون» و مەرجەکانی ئاشکرا دەکات
© 2026 Awene Online, Inc. All Rights Reserved.
×