ئا: ئاوێنە
عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران ڕایگەیاند کە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئێران هێشتا لە چەقبەستووییدان سەبارەت بە دۆسیەی یەدەگی یۆرانیۆمی ئێران و پرسی کۆنترۆڵکردنی گەرووی هورمز، سەرباری بوونی "هەندێک ئاماژەی باش" لە دانوستانە بەردەوامەکاندا و هەبوونی "گەشبینییەکی وریایانە لە سایەی گرژییە بەرزەکاندا"، جەختیشی کردەوە کە دیپلۆماسییەت وەک "تاکە ڕێگەی پێشڤەچوون" دەمێنێتەوە.
عێراقچی لە زنجیرە پۆستێکدا لەسەر پلاتفۆرمی (ئێکس) ئاماژەی بە پێکهێنانی دەستەیەکی دەریایی نوێی ئێرانی کرد بۆ ڕێکخستنی هاتووچۆی کەشتییەکان لە گەرووی هورمز، هەروەها نەخشەیەکی بڵاوکردەوە کە ڕایگەیاند بازنەی کۆنترۆڵی دەریایی ئێران فراوان دەکات بۆ ئەوەی ئەو ئاوانەش بگرێتەوە کە نزیکن لە ئیماراتی عەرەبی یەکگرتوو، بەو مەرجەی جووڵەی سەرجەم کەشتییەکان پێویستیان بە وەرگرتنی مۆڵەتی پێشوەختە ببێت.
ئەوەشی ڕوون کردەوە کە تیمی دانوستانکار ڕووبەڕووی دوو ئاستەنگی سەرەکی بوونەتەوە کە ڕێگرن لە گەیشتن بە ڕێککەوتن لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، چونکە واشنتۆن سوورە لەسەر تاوتوێکردنی دۆسیەی ئەتۆمی بەشێوەیەکی خێرا و دەستبەجێ، لە کاتێکدا ئێران داوای مۆڵەتی ٣٠ ڕۆژ دەکات بۆ بونیادنانی متمانە پێش گفتوگۆکردن لەسەری. ئەمە سەرەڕای هەبوونی ناکۆکییەکی توند سەبارەت بە دروستکردنی سیستەمێکی وەرگرتنی باج (ڕسوومات) لە گەرووی هورمز، لە سایەی بەردەوامی گرژییەکاندا.
عێراقچی جەختی لەوە کردەوە کە ڕەشنووسی کۆتایی دانوستانەکان تەواو بووە، بەڵام هێشتا دوو ئاستەنگی سەرەکی ڕێگرن لە گەیشتن بە ئەنجامی کۆتایی، هەروەها تیشکی خستە سەر پێویستیی "ڕوونی، نەرمی نواندن و ڕێوشوێنی یەکلاکەرەوە" بۆ شکاندنی ئەو چەقبەستووییە، و هۆشداریشیدا لەوەی "مەترسییەکان زۆر لەوە گەورەترن کە ئەم ئاستەنگانە بەبێ چارەسەر جێبهێڵرێن".
لە بەرامبەردا، هێزی دەریایی سەر بە سوپای پاسدارانی ئێران ڕایگەیاند کە ٣٥ کەشتی، لە نێویاندا کەشتیی نەوتهەڵگر و بارهەڵگر و کەشتیی بازرگانی تر، لە ماوەی ٢٤ کاتژمێری ڕابردوودا و دوای وەرگرتنی مۆڵەت لە دەسەڵاتدارانی ئێران، بە گەرووی هورمزدا تێپەڕیون.
میدیا فەرمییەکانی ئێران ڕایانگەیاند کە جووڵەی تێپەڕبوونەکە بە هەماهەنگی و ڕەزامەندیی هێزی دەریایی سەر بە سوپای پاسداران بووە، وەک بەشێک لە ڕێکخستنی هاتووچۆ لەو گەرووە ستراتیژییەدا.
لەسەر هەمان ئاست، مارکۆ ڕوبیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا ڕایگەیاند کە ئێران هەوڵ دەدات ئەوەی کە ناوی لێناوە "سیستەمی وەرگرتنی باج (تۆلینگ)" لە گەرووی هورمز دروست بکات، و جەختیشی کردەوە کە ئەمە "قبووڵکراو نییە" و هیچ وڵاتێک ناتوانێت قبووڵی بکات.
ڕوبیۆ ئەوەشی دووپات کردەوە کە ئەم سیستەمە پێشنیارکراوە هەڕەشەیە بۆ سەر هاتووچۆی دەریایی نێودەوڵەتی و، بەپێی دەربڕینی ئەو، هەنگاوێکی نایاساییە.