پێشنیازێک بۆ ڕاگرتنی مووچەی ٢٠ هەزار چەکداری ڕۆژاڤای کوردستان (کە لە لێدوانەکاندا بە چەکداری سووری ناودەبرێن) و تەرخانکردنی ئەو بودجەیە بۆ دامەزراندنی گەنجانی هەرێمی کوردستان، جارێکی دیکە مشتومڕ لەسەر خەرجی و یاساییبوونی ئەو هێزانە دروست دەکاتەوە.
ئاوێنە: د. غالب محەمەد، ئەندامی پێشووی پەرلەمانی عێراق، لە پەیامێکدا کە لە هەژماری تایبەتیی خۆی بڵاویکردووەتەوە، ئاماژەی بەوە داوە کە حکومەتی هەرێمی کوردستان مانگانە مووچەی ٢٠ هەزار چەکداری سووری دەدات. ناوبراو لەو بارەیەوە دەڵێت: "پێشنیازم کردووە لەبری مووچەدان بەو چەکدارانە، ٢٠ هەزار فەرمانبەری گەنجی گرێبەست و خۆبەخش و دەرچووی زانکۆ و پەیمانگاکان بخەنە شوێنیان کە چەندین ساڵە خزمەتی خەڵک و هەرێم دەکەن".
پێگەی ئەمنی و سەرچاوەی دارایی ئەو هێزانە
ئەو هێزانەی کە لەلایەن بەشێک لە پەرلەمانتاران و میدیاکانەوە بە "چەکداری سووری" ناو دەبرێن، لە فەرمانگە فەرمییەکانی هەرێمی کوردستاندا بە "هێزی پێشمەرگەی ڕۆژاڤا" دەناسرێن. لایەنە پەیوەندیدارەکان و فەرماندە سەربازییەکانی هەرێم جەخت لەوە دەکەنەوە کە ئەم هێزانە بەشێکی سەرەکین لە سیستەمی بەرگری و ئەمنیی هەرێمی کوردستان و لە شەڕی دژ بە داعشدا قوربانییان داوە، هەر بۆیە دەستکاریکردن یان بڕینی مووچەکانیان وەک کێشەیەکی ئەمنی و سیاسی سەیر دەکرێت.
هاوکات، لە ناوەندە سەربازییەکاندا ئاماژە بەوە دەکرێت کە پڕچەککردن و بەشێک لە تێچووی ئەم هێزە ئەمنییانە لە ڕێگەی هاوکارییەکانی هاوپەیمانیی نێودەوڵەتییەوە (بەتایبەت ئەمریکا) دابین دەکرێت، نەک ڕاستەوخۆ لەسەر بودجەی گشتیی تەرخانکراو بۆ فەرمانبەرانی شارستانی.
هەڵوێستی بەغدا و بڕینی بودجەکەیان
لەسەر ئاستی حکومەتی فیدراڵی، ئەم دۆسیەیە ڕووبەڕووی ڕێگریی یاسایی بووەتەوە. بەگوێرەی وتەی پەرلەمانتاران و چاودێرانی دارایی، لە کاتی وردبینیکردنی لیستی مووچەی هێزە ئەمنییەکانی هەرێمدا، وەزارەتی دارایی عێراق بودجەی تایبەت بەو هێزانەی بەتەواوی بڕیوە و ناردنی ڕەتکردووەتەوە، کە بڕەکەی زیاتر لە ٢٦ ملیار دینار بووە.
پاساوی حکومەتی عێراق بۆ ئەم هەنگاوە ئەوەیە کە ئەو هێزانە لە ئاوارە و پەنابەرانی ڕۆژاڤای کوردستان پێکهاتوون و هەڵگری ڕەگەزنامەی عێراقی نین. بەغدا پێی وایە بوونی ئەم هێزانە لە دەرەوەی چوارچێوەی دەستووری و یاسایی هێزە چەکدارەکانی عێراقە، بۆیە ئامادە نییە بودجە بۆ هێزێک خەرج بکات کە لە میلاکی فەرمیی وەزارەتی پێشمەرگە یان دامەزراوە ئەمنییە دانپێدانراوەکاندا تۆمار نەکرابێت.
بەهۆی بڕینی ئەو پشکە لەلایەن بەغداوە، لە ئێستادا بارگرانیی دابینکردنی مووچە و خەرجییەکانیان کەوتووەتە سەر شانی حکومەتی هەرێمی کوردستان، کە بە شێوەیەکی ناوخۆیی و لەسەر میلاکی هێزەکانی زێرەڤانی یان لە ڕێگەی کەناڵە حزبییەکانەوە، بە پشتبەستن بە داهاتی ناوخۆ و هاوکارییەکان بەڕێوە دەبرێت.