لە ڕووداوێکی پێشینەنەبوو و شۆکهێنەردا لە مێژووی حوکمڕانیی عێراقدا، عەلی زەیدی، سەرۆک وەزیرانی عێراق، پەردەی لەسەر هەوڵێکی گەورەی گەندەڵی هەڵماڵی و ڕایگەیاند کە ئۆفەرێکی خەیاڵیی وەک بەرتیل پێشکەش کراوە. زەیدی ئاشکرای کرد کە بریکارێکی وەزارەتی نەوت بڕی ٢٠٠ ملیۆن دۆلاری خستووەتە بەردەستی بە مەبەستی داخستن و پەردەپۆشکردنی دۆسیەیەکی گەورەی گەندەڵی لەناو وەزارەتەکەدا.
ئاوێنە: بەپێی زانیارییەکانی ڕۆژنامەی شەرقلئەوسەت، عەلی زەیدی لە کۆبوونەوەیەکدا کە ژمارەیەک لە ڕۆژنامەنووسان و کەسایەتییە دیارەکانی بواری میدیای لەخۆگرتبوو، ئەوەی درکاندووە کە بەرپرسێکی باڵا لە وەزارەتی نەوت لە ڕێگەی کەسێکی نێوەندگیرەوە ئەو بڕە پارە زەبەلاحەی پێشکەش کردووە بۆ ئەوەی دۆسیەیەک بە تەواوی دابخرێت.
لەم نێوەندەدا، بەشێکی زۆر لەو ڕۆژنامەنووسانەی ئامادەی دیدارەکە بوون، گەیشتوونەتە ئەو بڕوایەی کە مەبەستی سەرۆک وەزیران لەو کەسە، عەدنان حەمەد حەموود-ە، کە پێشتر بەڕێوەبەری گشتیی کۆمپانیای پاڵاوگەکانی باکوور و بریکاری وەزیری نەوت بووە. ئەم گومانانەش دوای ئەوە زیاتر بوون کە ناوبراو ئێوارەی ڕۆژی هەینی دەستگیرکرا. هەر لەم چوارچێوەیەدا، بەڵگەنامەیەکی فەرمیی نووسینگەی سەرۆک وەزیرانی عێراق ئەوە دەسەلمێنێت کە حەموود هەر لە سەرەتای مانگی ئایاردا لە پۆستەکەی دوورخراوەتەوە.
هەڵمەتی دەستگیرکردنەکان بەردەوامە
لێکەوتەکانی ئەم دۆسیەیە تەنها بە یەک کەسەوە نەوەستا؛ ڕۆژی یەکشەممەی دواتر، سەرچاوە میدیاییەکان زانیاریی نوێیان بڵاوکردەوە کە تێیدا هاتووە:
هێزێکی تایبەتی هەواڵگری، بەڕێوەبەری دارایی کۆمپانیای پاڵاوگەکانی باکووریان دەستگیرکردووە.
لە لایەکی دیکەشەوە، سەرچاوەکان ئاماژەیان بە دەستگیرکردنی کارمەندێکی ئەمینداریەتیی سەرۆک وەزیرانی پێشووی عێراق کردووە، کە پێدەچێت پەیوەندی بە هەمان کەیسەوە هەبێت.
کاردانەوە و شیکارییەکان: ئاستی مەترسیداریی گەندەڵی
ئەم لێدوانە ئاشکرایەی سەرۆک وەزیران بووە هۆی دروستبوونی شەپۆلێک لە مشتومڕی گەرم، بەتایبەتی کاتێک ڕەهەندەکانی گەندەڵی دەردەخات کە دەیان ساڵە جەستەی وڵاتی تەنیوە، تا ئەو ڕادەیەی بوێری دەکرێت بەرتیلێکی لەو شێوەیە بخرێتە بەردەم کەسی یەکەمی دەسەڵاتی جێبەجێکردن.
لەسەر ئەم پرسە، حەمەد سەید، چالاکوانی سیاسی، شرۆڤەیەکی وردی بۆ بابەتەکە کردووە و دەڵێت:
"کاتێک ئەو بریکارە گەندەڵە ئەو بەرتیلەی خستووەتە بەردەم سەرۆک وەزیران، هەرگیز وەک کەسێک ڕەفتاری نەکردووە کە سەرکێشی یان مەترسی بکات، بەڵکو پشتی بە ڕەفتارێک بەستووە کە پێشتر ئەنجامی هەبووە و سەرکەوتوو بووە؛ کارەساتە ڕاستەقینەکەش هەر لێرەدایە."
هەروەها ئەو چالاکوانە پرسیارێکی جەوهەری دەخاتە ڕوو و دەڵێت: "لێرەدا نابێت سەرسام بین و بپرسین 'چۆن بوێرییەکی وا دەکات؟'، بەڵکو دەبێت بپرسین: پێشتر چەند جار ئەم سیناریۆیە دووبارە بووەتەوە؟ چەند سەرۆک وەزیرانی دیکە بەرتیلیان خراوەتە بەردەم و چەندیان قبوڵیان کردووە؟".
پاشخان و کرانەوەی دۆسیەی گرێبەستە کۆنەکان
لەسەر ئاستی شەقامی دیجیتاڵی، پلاتفۆرمەکانی سۆشیال میدیا پڕبوون لە کۆمێنت و کاردانەوەی جیاواز سەبارەت بە دەستگیرکردنی ئەم بریکارەی وەزارەتی نەوت. ڕای گشتی پێی وایە ئەم بەرپرسە بە تەنها نەبووە، بەڵکو لەلایەن کەسایەتی و لایەنی باڵا و کاریگەرەوە پارێزراوە کە لە پشت پەردەوە قەڵغانیان بۆ دروستکردووە، ئەمەش لەپێناو بەدەستهێنانی پشکی شێر لەو پارە خەیاڵییەی لە گرێبەستەکاندا دەستیان کەوتووە.
لەگەڵ قووڵبوونەوەی ئەم کەیسەدا، دەنگی ناڕەزایەتی و بانگەوازەکان بۆ ئەنجامدانی لێکۆڵینەوەیەکی گشتگیر و ورد بەرزتر دەبنەوە. ئامانج لەم داواکارییانە، پێداچوونەوەیە بە ژمارەیەک گرێبەستی ستراتیژی کە لەلایەن وەزارەت و دامەزراوە حکومییەکانەوە لە سەردەمی کابینەی پێشووی (محەمەد شیاع سوودانی)دا واژۆ کراون، ئەمەش لەپێناو "پاراستنی سامانی گشتی و دڵنیابوون لەوەی گرێبەستەکان لە چوارچێوەی یاسا و ڕێساکاندا جێبەجێ کراون."
لە کۆتاییدا، ڕێنماییەکانی حکومەت بە ڕوونی ئاماژە بەوە دەکەن کە قۆناغی داهاتوو ئەم هەنگاوانە لەخۆدەگرێت:
وردبینییەکی چڕی سەرجەم ئەو گرێبەستانە و دەستنیشانکردنی کەموکوڕییەکان.
دیاریکردنی بەرپرسیارێتیی ئەو کەسانەی سامانی گشتییان بەهەدەر داوە و خراپ بەکاریان هێناوە.
ئاشکراکردنی ئەو لایەنانەی کە لەسەر حیسابی بەرژەوەندیی گشتی، سوودمەندی یەکەم بوون.