ئێران و تورکیا مووچەو بودجە

هەندرێن شێخ راغب
  2025-11-23   

چاوەڕێ دەکرا ئەنجامی ھەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەران، زەبرێکی توند لە ھەژمون و کاریگەری ئێران بدات لە عێراق. بەڵام وەڵامی ئێران زۆر راشکاوانە بوو, دوور لە ھەموو پێوەرێکی سیاسەتی نێودەوڵەتی بە ئاشکرا گوتی: ئەوەندە کورسیەمان لە ھەڵبژاردنی عێراق بردەوە. لێرەدا روونە کە شیعەکان ھێزی یەکەمن و کابینەی حکومەت دروست دەکەن، ئێرانیش نەک پەراوێز ناخرێت، بەڵکو دەستی لەناو کابینەدا ئەستورە. 
ئێمە ماوەی یازدە ساڵە لە دۆخێکی سەختی بێ موچەیی و بێ بودجەیی دەژین، موچەو سەرەموچەو پلەبەرزکردنەوەی فەرمانبەران و دامەزراندن و پێشینەی ھاوسەرگیری و قەرزی پیشەسازی و دەیان جۆری تر پارە لە کوردستان بڕاوە. پشتمان لەبەغداو تاران کردو ئابوری سەربەخۆمان راگەیاند، رومان کردە تورکیاو بۆڕی نەوتمان بردە تورکیا. بەڵام ماوەی یازدە ساڵە تورکیا ھیچی نەکرد, ئێران و عێراقیش قوتی تۆیان بڕی، دواجار تورکیا شکستی ھێناو بەغداو تاران نەوتەکەیان لێ وەرگرتینەوە. ئێستا نەوتی کوردستان، عێراق لە رێگای تورکیا دەیفرۆشێ. تورکیا ھەمیشە داواکاری لەھەرێمی کوردستان ھەیە، بەڵام ھیچی پێشکەش ناکات، داوای ھاوکاری دژی پەکەکەو رۆژئاوای کوردستان لە ھەرێمی کوردستان دەکات، نەوتی ئێمە دەڕۆیشتە ئەوێ و دەفرۆشراو کەچی قەرزاربووین، ئینجا کوردستان وەک بازاڕی کاڵای خۆی سەیر دەکات و دەبێت ھێلکەشی لێ بکڕین. راست و دروست قسە بکەین لە پێکھێنانی کابینەی ئەمجارەی حکومەتی عێراق پێویستە رەچاوی بەرژەوەندیەکانی ئێران بکەن، ئەوەتا ھەڵبژاردنیش تەواو بوو کەچی بەغدا موچە نانێرێت؟ بۆیە ھەرێمی کوردستان پێویستی بە لێک تێگەیشتنێکی کۆنکرێتی ھەیە لەگەڵ ئێران. ئەگەر ئێران فەرمان بکات شیعەکانی حوکمڕانی عێراق ناتوانن یەک رۆژ موچە دوابخەن. بۆچونم وایە تورکیا ھیچی پێ نیە بۆ ھەرێمی کوردستان و ناکرێت باجی ئەم دۆخە ھەرێمایەتیە بدەین، مانای ئەوە نیە بڵێم ئێران شتی پێیە بۆ کوردو لە تورکیا باشترە، بەڵکو بابەتەکە ھاوسەنگی ھێزە، ئێران ھێزی عێراق و بەغدایەو شیعەکان دەتوانن گوێ لە تورکیا نەگرن، بەڵام ناتوانن قسەی ئێران پشت گوێبخەن. تورکیاو ئێران دوو دراوسێی ھەمیشەیی ئێمەن و ناتوانین فەرامۆشیان بکەین و راستەوخۆو ناڕاستەوخۆ کاریگەری گەورەیان لەسەر ھەرێمی کوردستان ھەیە، بەڵام لە دۆخی موچەو نەوت و بودجەو قوتی خەڵک ئەمڕۆ بەغدا خاوەن بڕیارە، بەغداش گوێ رایەڵی ئێرانە. ھەرێمی کوردستان دەبێت ئەم دۆخەی خۆی زۆر بە وردی بۆ ئەمریکیەکانیش شی بکاتەوە، چونکە ئەمریکا پارێزبەندیەکی گەورەی قەوارەی ھەرێمە، بۆیە لەبەرچاو نەگرتنی ئەمریکا زۆر مەترسیەو ناکرێت، بەڵام دەبێت ھەرێمی کوردستان لە نێوان دووبەرەکی ئەمریکاو ئێران بێتە دەرەوە. بۆ ئەوەی لەوە زیاتر پان نەکرێتەوە.

وتاری زیاتر

زۆرترین بینراو
توركیا كوژرانی سه‌ربازێكی وڵاته‌كه‌ی له‌ هه‌رێمی كوردستان راگه‌یاند
محه‌مه‌د حاجی مه‌حمود: ئێوه‌ ئه‌وه‌نده‌ موهیمن ئه‌مریكاو ئێران رێكده‌خه‌ن، ئه‌ی بێزه‌حمه‌ت بۆ خۆتان رێكناكه‌ون
سەبارەت بەبڕیارەکەی دادگای باڵای فیدراڵیی عێراق بە "نادەستووریبوون"ـی یاسای ژمارە 21ـی ساڵی ‏‏2003ـی پەرلەمانی كوردستان
حكومه‌تی عێراق: له‌ماوه‌یه‌كی نزیكدا نرخی 100 دۆلار له‌ بازاڕی ره‌شدا بۆ 155 هه‌زار دینار داده‌به‌زێنین
نه‌تانیاهو: له‌ماوه‌ی دو ساڵی داهاتودا رژێمی ئێران ده‌ڕوخێنین
شەپۆلێکی نوێی هێرشی مووشەکی و درۆنی بۆ سەر سعودیە؛ ٤ بریندار لە ڕیاز و زیان بەر دامەزراوەیەکی ئارامکۆ کەوت
رێكخراوی یه‌كڕیزیی رۆژهه‌ڵاتی كوردستان داوای رونكردنه‌وه‌ له‌ سه‌رۆكی هه‌رێم ده‌كات
دڵشاد شه‌هاب: هه‌ندێك له‌ هێزه‌كانی رۆژهه‌ڵات له‌ كاتی جه‌نگدا خه‌ریكی نمایشی سه‌ربازی بون
لە ناو زیندانەوە بۆ ڕیزبەندی پێنج گەورەترین نووسەری مێژووی تورکیا؛ تیراژی کتێبەکانی دەمیرتاش یەک ملیۆنی تێپەڕاند
بەها ئەعرەجی: نەوتی عێراق بە پارێزگاریی ئەمریکا لە ڕێگەی عومانەوە هەناردە دەکرێت و ئێران هاوکارمان نەبووە
© 2026 Awene Online, Inc. All Rights Reserved.
×