بڕیاریپێشەكیدراو : چەمكێكی سیاسی و كۆمەڵایتیە نوێیە ، مەبەست لێی ئەو بڕیارانەیە ، بەبێ لێكدانەوە و لێپێچینەوە و شیكاری دەدرێت لە زمانی ئینگلیزی دا پێی دەگوترێتpre, judgmen لە زمانی ئەڵمانیش پێی دەگوترێت : Vorurteile تۆ حوكمێك دەدەیت، هەر لە بەر ئەوەی لە كەسێكی هاوبیر و هاوتێگەیشتنی خۆت بیستووتە: رۆستەم نێر نییە ، ئیدی تۆش لە هەموو شوێنێكدا نیشانەی پرسیار دەخەیتە سەر نێرایەتی رۆستەمی زاڵ!
بڕیارەكە لەناو كۆڕ و كۆمەڵ پێشەكی ئامادەكراوە ، بەبێ گەڕانەوە بۆ ئەقڵ و مەنتق و لۆژیك . هەر بۆ نمونە: لەسەردەمی نازییەكاندا هەموو ”جوو” ەكان بە ” تاوانبار ” و شایانی كوشتن و لەناوبردن دادەنران ، بەبێ ئەوەی شتێكیان كردبێت ، كە بۆنی خیانەت و ناپاكی لێوە بێت ..
لای خۆشمان خەڵك لەسەر بنەمای سۆز، خەڵك حوكمێكی كوێرانە دەدات، لەبەر ئەوەی كەسێكی خۆشدەوێت یان كەسێكی خۆشناوێت ، ئێدی شمشێری حوكمی ناڕەوا ملان دەپەڕێنێت..
بڕیاریپێشەكیدراو ، هەمیشە لە بۆسەدایە بەرانبەر هەندێ كەس و دەستە. ئەو كەسە گوتی: ماست سپییە! هەزاران كەس سوێند دەخۆن ماستی سپی لە هیچ شوێنێك بەرچاو ناكەوێت! كێشەكە پەیوەندی بە پەیكەری راستی و ناڕاستیەوە نییە. گروپی بڕیاریپێشەكیدراو كەمینی چڕی بۆ گروپ و كەسی بەرانبەر داناوە.
هەرچۆنێك ببزوێت ، لە هەر چوار لاوە ئاگر باران دەكرێت.ناوڕۆك و فەلسەفەی گوتار و لێدوانەكە لە تای تەرازوو دانانرێت.ئەو كەسە ناوی (ا) یان (ب) یە ، سەر بەكام گروپە !
جارێكیان مەلا بەختیار لە گفتۆگۆیەكی تلیفزیۆنیدا گوتبوی : لە گوندێك بوین (٢٢) هەلیكۆپتەر پەلاماری داین. هەڵایەك دروست بوو ، تا ئەمڕۆش وەكو بنێشتە خۆشەی لێ هاتووە. مەلا بەختیار باسی ئەفغانستانیش بكات، بەری ئەو دیوی چەند كۆمێنتەكی سارد و سڕ دەنووسن.
من لەچەند گفتۆگۆیەكی تلیفزیۆنی و لە كتێبی (بە خەونی گەورەوە كەوتینە رێ ) باسی شەڕی میریاسی خوارووم كردووە ، كە لە ١٩٧٨/٣/٢ روویداوە و ناوی زۆربەی ئەو پێشمەرگانەم نووسیووە ، كە لە شەڕەكەدا بەشدار بوون وەكو: ئازادی سەگرمە، دلێری سەید مەجید ، سامان گەرمیانی ، ئاوات قارەمانی، فەرید ئەسەسەرد، ...تاد. من ئەو چركەیە ، لەبناری شاخی زەردەدا بووم . پێشمەرگەكان (٣٥) هەلیكۆپتەریان بە ئاسمانەوە ژمارد.
كەس نیشانەی پرسیاری نەخستە سەر لێدوانەكەی من وكەسیش داوای بەڵگە و شایەتی لێ نەكردم. كەواتە: بابەت وراستی و رووداو لای ئەو گروپە گرنگ نییە .
كێ ئەو وشەیە لە زاری دەرچوو؟ ئەم گێڕانەوەیە خزمەتی پڕۆژەی لێدان و ناوزڕاندن دەكات؟
كەسێك بتوانێ سەرجەم ئەو (٣٥)فڕۆكەوانە لە تەلاری هونەر كۆبكاتەوە، بە مەرجێ ئەو كەسانە لە گروپی بڕیاریپێشەكیدراو بن ، هەموویان شایەتی بدەن : سوێند دەخۆین : بەڵێ رۆژی ١٩٧٨/٣/٢ ئێمە پەلاماری پێشمەرگەكانی قەرەداخمان دا.
نە قسەی ئەم (٣٥) فڕۆكەوانە و نە قسەی سەد جووتیاری قەرەداخ وبەڵگەكانی سوپای عێراق كاریگەریان لەسەر ئاسۆی بیركردنەوەی ئەو گروپە دەبێت....
لە ئۆروپای ئەمڕۆ دا ، گروپی راسیست (رەگەزپەرست) هەن، ئەوان هەموو قژڕەشێك بە بێ ئەقڵ ، گەمژە، نەزان و گومانلێكراو تێدەگەن. ئەمە هەمووی پەیوەندی بە ئاستی فەرهەنگی و كولتورییەوە هەیە و رەنگە ئەو كەسانە نەتوانن لە نیوان قژڕەش و قژڕەشێكیتر جیاوازی بكەن. ئەمانە بە یەك شانە سەرەكان دادەهێنن و هەموویان یەك چاویلكەی رەش لە چاو دەكەن!
بڕیارەكە بڕیارەێكە و پێشەكی دراوە!
مامۆستا جەعفەر
٢٠٢١/١١/٣٠