وتارەکەی هاوڕێ ڕزگار ئاکرەیی کە لە سایتی "ئاوێنە" لەژێر ناونیشانی (چەپی عێراقی وكوردستاني لە چوار ڕیانێکدایە: نوێبوونەوە و یەکڕیزی و چاکبوونەوەی چالاکی جەماوەری) بڵاوبووەتەوە، هەوڵێکی بەرچاوە بۆ وەڵامدانەوەی ئەو تەحەدایە سیاسییانەی ڕووبەڕووی بزوتنەوەی چەپ دەبنەوە. نووسەر تێیدا هەوڵ دەدات مۆدێلێکی نوێ بۆ کارکردن و بەشداریکردن لە پڕۆسەی سیاسی پێشنیار بکات. بەڵام کاتێک لە ڕوانگەی فیکریی کۆمۆنیزمی کرێکارییەوە لەم تێزانە دەڕوانین، دەبینین وتارەکە لە جیاتی خستنەڕووی ئاسۆیەکی شۆڕشگێڕانە، زیاتر بەرەو جۆرێک لە "سۆشیال دیموکراسی" و سازشی سیاسی هەنگاو دەنێت. ئەم نووسینە هەڵوەستە لەسەر ئەو خاڵانە دەکات کە تێیدا "پراکتیکی هەڵبژاردن" دەبێتە هۆی کاڵبوونەوەی شوناسی چینایەتی.
١. چەمکی "بەرەی فراوانی چەپ" و کاڵبوونەوەی ئاسۆکان
وتارەکە داوای "چوارچێوەیەکی یەکگرتوو" دەکات کە هەموو ڕەوتە جیاوازەکان بگرێتەوە. بەڵام کێشەی سەرەکی لێرەدا ئەوەیە کە ناونیشانێکی گشتی وەک "چەپ"، سنووری نێوان بەرژەوەندی چینی کرێکار و بەرژەوەندییەکانی تری وەک ناسیۆنالیزم و لیبڕاڵیزم تێکەڵ دەکات. لە ڕوانگەی ئێمەوە، یەکگرتنی چەند لایەنێکی بێهێز تەنیا بۆ مەبەستی "ژمارە و هەڵبژاردن"، دەبێتە هۆی کوژاندنەوەی ئەو ئاسۆیە ڕوونەی کە دەیەوێت سیستمەکە لە بنەڕەتەوە بگۆڕێت. لادان لە ئامانجە سەرەکییەکان لە پێناو یەکگرتووییەکی ڕواڵەتیدا، تەنیا جەمسەرێکی "ئۆپۆزیسیۆنی نەرم" بەرهەم دەهێنێتەوە.
٢. سیاسەت وەک "بزووتنەوە" یان وەک "مارکێتینگ"؟
کاک ڕزگار لە وتارەکەیدا چەمکی "مارکێتینگی سیاسی" و "فرۆشتنی بەرهەم" بەکاردێنێت. لێرەدا ڕەخنە جدییەکە ئەوەیە کە گۆڕانکاری کۆمەڵایەتی "کاڵا" نییە و جەماوەریش "کڕیار" نین. ئەگەر سیاسەت وەک بازاڕ سەیر بکرێت، ڕێکخراو ناچاری سازش دەبێت و دروشمەکانی بە جۆرێک دادەڕێژێت کە تەنیا "بازاڕی هەبێت"، نەک ئەوەی کە پێویستە بۆ گۆڕینی واقیع. ئەم لۆژیکە مەترسیی ئەوەی لێدەکەوێتەوە کە "پۆپۆلیزم" جێگەی "ئاگاهی چینایەتی" بگرێتەوە.
٣. کێشەی "بەرنامەی دەستبەجێ" (نان و ئازادی)
داواکردنی "نان و ئازادی" وەک بەرنامەیەکی کورتخایەن هەنگاوێکی پراکتیکییە، بەڵام ئەگەر ئەم داواکارییانە ببنە کۆتایی و جێگرەوەی ئامانجە بنەڕەتییەکان، ئەوا بزووتنەوەکە لە هێزێکی گۆڕانکارەوە دەگۆڕێت بۆ تەنها "خزمەتگوزارێک لە ناو خودی سیستمەکەدا". کۆمۆنیزمی کرێکاری جەخت دەکاتەوە کە دەبێت بۆ هەموو ڕیفۆرمێک تێکۆشان بکرێت، بەڵاق بەبێ ئەوەی شوناسی سەربەخۆ و ئامانجی کۆتایی کە ڕزگاریی چینی کرێکارە، پەراوێز بخرێت.
٤. شوناسی "هاوڵاتی" یان "چینی کرێکار"؟
لە وتارەکەدا جەختێکی زۆر لەسەر "هاوڵاتی" و "گەل" بە واتایەکی گشتی دەکرێتەوە. ڕەخنەی ئێمە ئەوەیە کە ئەم زمانە ناونیشانە چینایەتییەکان دەشارێتەوە. کاتێک جیاوازیی بەرژەوەندیی نێوان کرێکار و خاوەنکار فەرامۆش دەکرێت، بزووتنەوەکە لە ناو "گشتگیرخوازییەکی پۆپۆلیستی"دا دەخنکێت کە دواجار تەنیا خزمەت بە پاراستنی بارودۆخە جێگیرەکە (Status Quo) دەکات.
٥. سندوقی دەنگدان یان هێزی ڕێکخراوی جەماوەری؟
وتارەکە تەرکیزێکی زۆری خستۆتە سەر هەڵبژاردنی ٢٠٢٥، بەڵام گۆڕانکاری ڕاستەقینە لە "سندوقی دەنگدان"ەوە نایەت، چونکە ئەو پرۆسەیە لە بنەڕەتدا لەژێر هەژموونی پارەی سیاسی و هێزە باڵادەستەکاندایە. پەرلەمان دەکرێت تەنیا وەک "مینبەرێک" بۆ گەیاندنی دەنگی ناڕەزایەتی بەکاربهێنرێت، بەڵام هێزی ڕاستەقینە دەبێت لە دەرەوەی پەرلەمان و لە ناو ئەنجومەنەکانی گەڕەک و شوێنی کاردا بنیات بنرێت.
٦. ڕێکخستنی مەیدانی و مەترسییەکانی سۆشیاڵ میدیا
ڕەخنەکەی کاک ڕزگار لە "بیرۆکراسی حیزبی" خاڵێکی بەهێزە، بەڵام تەرکیزە زۆرەکەی لەسەر تەکنەلۆژیا و سۆشیاڵ میدیا مەترسیی ئەوەی هەیە کە "نمایشی سیاسی" ببێتە جێگرەوەی "خەباتی مەیدانی". تەکنەلۆژیا دەبێت ئامرازێک بێت بۆ ڕێکخستن، نەک ببێتە تاکە مەیدانی چالاکی و بزووتنەوەکە لە جەماوەری بوون دابڕێنێت.
٧. پێویستی بە ئاسۆیەکی ئینتەرناسیۆنالیستی
وتارەکە زۆر بە چڕی ناوخۆییە و تەنیا لە چوارچێوەی عێراقدا دەمێنێتەوە. ڕەخنەی ئێمە ئەوەیە کە کۆمۆنیزمی کرێکاری ناتوانێت سەرکەوتوو بێت ئەگەر خەباتەکەی دانەبڕێت لە هاوکێشە جیهانییەکانی سەرمایەداری. تەرکیزکردنی تەنیا لەسەر "سندوقی دەنگدانی ناوخۆیی"، بزووتنەوەکە بەرەو جۆرێک لە گۆشەگیریی سیاسی دەبات.
دەرەنجام:
وتارەکەی هاوڕێ ڕزگار ئاکرەیی لە سایتی "بۆپێشەوە"، ئەگەرچی هەوڵێکە بۆ دەربازبوون لە چەقبەستوویی، بەڵام زیاتر بەرەو مۆدێلی "سۆشیال دیموکراسی ئەوروپی" دەچێت. لە ڕوانگەی کۆمۆنیزمی کرێکارییەوە، ئەم مۆدێلە ڕەنگە کەمێک ژیانی خەڵک باشتر بکات، بەڵام ناتوانێت کۆتایی بە "چەوسانەوە" بهێنێت، چونکە دەیەوێت لە ناو هەمان سیستم و بازاڕدا کێبڕکێ بکات. ئەرکی ئێمە تەنیا کێبڕکێکردن نییە لە ناو سیستمدا، بەڵکو گۆڕینی بنەڕەتیی یاساکانی ئەو یارییە و هێنانەکایەی دنیایەکی باشترە.