زیهنی مرۆڤ لە منداڵدانی کۆمەڵگادا لە دایک دەبێ و هەر لە رووبەری کۆمەڵگا و لانکەی رووداوەکاندا، لە دەرەنجامی پرۆسەکانی ناویەوە فۆڕم دەگرێ و گەشە دەکاو پەرە ئەسێنێ و پەروەردە دەکرێ.
کۆمەڵگا بە گشت باشی و خراپیەکانیەوە، بە هەموو بکەرو پرۆسەکانی ناویەوە، بە دیوە جوان و ناشرینەکانیەوە، بە ئەمرۆو دوێنێیەوە، بە پەروەردە، سیاسەت، ئابوری و کارلێک و پەیوەندیە کۆمەڵایەتیەکانەوە، فۆڕم دەگرێ و لە قاڵب دەگرێ و دەبێ بە هەڵگری شوناسی تاکەوە.
زیهنی مرۆڤ لەو رۆژەی پێ دەنێتە سەر پانتای ئەم دونیایەوە، لە چەشنی قەوانێکی خاو، کاغەزێکی سپی یا سی دیەکی تازەو دەست لێنەدراو، هەموو جووڵەو کارلێک و پرۆسەکانی رووبەری کۆمەڵگا لە قووڵایی خۆیدا بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ تۆماردەکات.
پەروەردەی خێزان، پەروەردەی کۆمەڵگا و سەرلەبەری رووداوەکانی ناوی، مێدیا و سۆشیال مێدیا، کایەی سیاسی و گوتارە سیاسیەکان، جووڵەو گوتاریسەرۆک و سەرکردە و حزبە سیاسیەکان، ماهیەتی کولتور و عەقڵی کۆمەڵگا، ململانێکانی نێوان جەمسەرەکانی پانتای کۆمەڵگا، خوێندن و خوێندنەوە، دەورێکی یەجگار گەورەیان لە دروست کردنی زیهنی مرۆڤدا هەیە و ڕاستەوخۆ لە بونیادنانی کۆڵەگەو پایەکانیدا ڕۆڵ دەگێڕن.
زیهن ئەو سەرمایە یا پێدراوە سروشتیەیە، ئەشێ هەڵگری ئەو دونیابینی و شوناس و بیروباوەڕانە بێت، مرۆڤی لەسەر پەروەردە کراوە، ڕاهێنراوە و بە دونیایەک زانیاری و بەهاو نابەهاو عەقڵانیەت و ناعەقڵانیەت، دەمارگیری و کرانەوە و لۆژیک پڕ چەک کراوە.
زیهن ئەو سەرمایە بارگاوی کراوەیە بە درێژایی تەمەنی مرۆڤ لێبڕاوانە لەگەڵ سەرلەبەری بکەرو رووداوو پرۆسەکانی پانتای کۆمەڵگادا لە پەیوەندی و کارلێکی بەردەوامدا، دەکەوێتە ژێر کاریگەری تەوژمی هێزو پەیام و گوتارەکانەوەو ئاڕاستە دەگرێ.
زیهن ئەشێ هەڵگری ئەو پێناس و روانگە مێژوویی و شوناسە بێت لە چەشنی مۆرک و ئایکۆن و هێزێکی مەعنەوی، لە پانتای جموجۆڵی کۆمەڵگادا، نوێنەرایەتی تاک و دونیابینی و کەسێتیەکەی ئەو یا توێژێکی دیاری سیاسی، ئایینی یا کۆمەڵایەتی بکات.
زیهن بە هەردوو فۆڕمە دەمارگیرو کراوەکەیەوە پێناسی ئەو کۆمەڵگایەدەکات، لە هەناویدا دروست بووەو فۆڕمی گرتووەو بۆن و بەرامەو مەعنەویەت، یا بەدکاری و خراپەکاری و ئاکاری خراپی لێ وەرگرتووە.
زیهنی دەمارگیر ئەو زیهنەیە لە فەزایەکی ئەبستراکت و دونیایەکی بەرتەسک و ناعەقڵانی و دژە ریفۆڕم و کرانەوەو پێشکەوتن و داخراودا لە دایک دەبێت و بەردەوام لە ژێر هەژمون و فشاری هێزو بکەرەکانی فشارو خۆسەپێن و دەرمارگیرو خاوەن نفوزو سەرمایەو مێدیا بە هەموو جۆرەکانیەوە، پەلامار ئەدڕێ و دەخرێتە ناو مەنگەنەوە.
ئەم زیهنەی لەم جۆرە کۆمەڵگایەدا پێدەگات، لەگەڵ کرانەوەی عەقڵانی و بەرفراوان کردنی ئاسۆی بینین و گەورە بیرکردنەوەو گفتوگۆو قەبوڵ کردنی جیاوازیەکان دونیایەک کێشەی هەیە. زیهنێکی لەمجۆرە لەگەڵ بیروبۆچوون و باوەڕە جیاوازەکان و دونیایەکی جیاوازترو جوانترو یەکانگیرتردا، گەورەترین کێشەی هەیەو بەردەوام لە ململانێیەکی کوشندە و پروکێندایەو شکست و نشوست و پاشەکشە قەبوڵ ناکات و پێی هەزم ناکرێت.
زیهنی دەمارگیر بەرهەمی کۆمەڵگاو نۆرم و شوناس و کایەی سیاسی و پەروەردەی خێزانی و سیستەمێکی داخراو و ئەو کۆمەڵگایەیە، تیایدا لە دایک دەبێت، پێدەگات و گەشە ئەسێنێ و ژەڵکەڵەی بە پیرۆزبوون لە کەلەی ئەداو دەکەوێتە ململانێیەکی تووند، لەگەڵ جیاوازیەکاندا.
زیهنی دەمارگیر بەرهەمی ئەو کۆمەڵگایەیە تاکەکانی لەسەر سیستەمێکی بێماری چەقبەستوو و داخراوی عەقڵانیدا راهاتوون. ئەم زیهنە بەهۆی تایبەتمەندی چەقبەستوویی کۆمەڵگا لە رووی گەشەی فکرو عەقڵ و خۆپارێزیەوە، گشت هێزو توانای گەشە سەندن و گۆڕانکاری لێ سەندراوەتەوە. مرۆڤەکانی ئەم کۆمەڵگایە لە رووی فکرەوە سەربە جەمسەرێکی هەژمونگەران و تاکرەهەندن و جگە کە یەک ئاڕاستەی فکری( سیاسی، ئایینی و کۆمەڵایەتی و کولتوری و رێکخراوەیی)، هەموو ئاڕاستەکانی تر ڕەت دەکەنەوەو بە تووندترین شێوە رووبەرووی دەوەستنەوە.
تاک و بکەرانی ناو کۆمەڵگایەکی لەم شێوەیە، بەردەوام لە هەوڵی دروست کردن و داتاشینی دوژمن و نەیارە هەمیشەیی و وەهمیەکاندان. پرۆسەی ژیان، بێ پچڕان بە ناو داڵانێکی تەنگەبەرو تاریک و تەسکدا گوزەر دەکات و بەردەوام دەکەوێتە بەر هێرشەوە. ئامادەیی ئەم خواستەی باڵابوون و هەڵکشان، ئامادەییەکی بەهێزە و زۆر ئەستەم ( گەر مەحاڵ نەبێت) گۆڕانکاری بەسەر ماهیەتی دادێت و بە هیچ شێوەیەک مل نادات.
زیهنی داخراوو کڵۆمدراو بۆ بەردەوامی بەخشین بە هەلومەرجە چەقبەستووەکان، ئاڵۆزی و گرژیەکان و مسۆگەرکردنی دونیایەکی تایبەت بە خۆی و مانەوە لەسەر ئاڕاستەو نەزم و رێگاو دۆخێکی دروستکراودا گشت بۆچوونە جیاوازەکان دەخاتە خانەی نەیار بوون و یەکسانیان دەکات بە دێوەزمەو دێوو درەنجە ترسناکەکانەوە و دژیان ئەوەستێتەوەو پێی وایە تەنیا رێگاو مێتۆدی بەرگرتن لە پوکانەوە، بەردەوامیدانە بە ململانێکان و سەرکەوتن بەسەر جەمسەرەکانی تری کۆمەڵگادا.