مەلای (خەتێ) و ئیسلامی ڕامیاری

دوکتۆر حوسێن موحەممەد عەزیز
  2026-01-22     164

نووسەر و مامۆستای زانکۆ

 

لە مێژووی نەتەوەی کوردا، چەندین شێخ و مەلا و ڕابەری کوردپەروەری ئایینی هەبوون، وەک ڕەوانشادان (شێخ عوبێدوڵڵای نەهری، شێخ سەعیدی پیران، سەیید تەهای شەمزینی، قازی موحەممەد ...)، دژی زۆرداری و داگیرکەرانی (کوردستان) بوون، داکۆکییان لە نەتەوە و نیشتمانەکەی خۆیان کردووە و گیانی پیرۆزیان، بە خاکی نیشتمانەکەیان بەخشیوە.

بەشێکی دیکەش لە سەرکردە و ڕامیار و نیشتمانپەروەرەکانی کورد، لە سەردەمە جیاوازەکانی مێژووی کوردا لە حوجرە، تەکیە و خانەقاکاندا خوێندوویانە و گەورەبوون. لە هەمان کاتیشدا، مەلای کوردپەریان تێدا هەڵکەتووە، بە خۆشەویستی نیشتمان و گەلەکەیان پەروەردەیان کردوون.

بەڵام زۆر بە داخەوە، لە ئەم سەردەمەدا و لە ئەو کاتەوە، پارتە ڕامیارییە ئیسلامییەکان، لە (کوردستان) پەیدابوون، چەندین مەلای (خەتێ)ی وەک (عەلی قەرەداخی)، سەریان لە هێلکە جوقاوە و قووتبوونەتەوە. ئاخر هێندەی ئەم مەلایانە بە ناوی ئایینەوە، لەگەڵ سەران و مەلاکانی دەوڵەتە داگیرکەرەکانی نیشتمانەکەمان، دژایەتی ئامانجەکانی نەتەوەی کورد دەکەن، هێندەی پشتگیری سەرکردە تیرۆریست و پەڕگیرەکانی وەک (ئۆردووگان) دەکەن، هێندە ئاوڕێکی کوردانە و دڵسۆزانە، لە ڕەوشی ژێردەستی نەتەوە و داگیرکردنی خاکەکەیان نادەنەوە. تۆ بڵێی، ئەوەتەی ئایینی ئیسلام لە (کوردستان) پەیدابووە و بڵاوبووەتەوە، هەموو مەلاکان هەروا بیانیپەرست بووبن و تووشی ڤایرۆسی دژەکورد بووبن؟!

بەڵێ، ئەم مەلا گەورە دەمڕاستانە، بە ناوی پەروەردەی ئیسلامییەوە، بە پڕوپاگەندەی چەوت و خراپ، سەریان لە مەلا ساویلکە و دڵسۆزەکانیش شێواندووە و وایان لە زۆربەیان کردووە، دژی ئامانج و داواکارییەکانی نەتەوەکەی خۆیان بن، پڕوپاگەندەیەکی خراپ و ناپاکانە، بۆ سەرکردە و لێپرسراوانی دەوڵەتە داگیرکەرەکانی (کوردستان) بکەن، تەنیا هەر لەبەرئەوەی، پارتێکی ئیسلامی توورک، یا فارس، یا عەرەب فەرمانڕەوایی دەکەن و ڕژێمێکی ئیسلامی دەسەڵاتدارن، ئەو دەوڵەتە داگیرکەرانە بەڕێوەدەبەن و نیشتمانەکەمانیان داگیرکردوووە؟!

لە هەمان کاتیشدا بەئاشکرا، ئەو دەوڵەتە داگیرکەرانە، بە خراپترین شێوە، ڕۆڵەکانی نەتەوەی کورد دەچەوسێننەوە و دان بە مافە ڕەواکانیاندا نانێن، بێ ئەوەی ئەو دەستە و کۆمەڵە ئیسلامییانە، دەنگیان لێوەبێ و داکۆکی لە مافە ڕەواکانی، نەتەوەکەی خۆیان بکەن! ئا لێرەوە، هەموو گرفتە نەتەوەیی و ڕامیارییەکان، لەنێوان کوردپەروەران و دەسەڵاتدارانی، پارتە ڕامیارییە نیشتمانپەروەرەکانی کورد و (کوردستان) و پارتە ئیسلامییەکاندا سەرهەڵدەدا!

ئاخر لە مێژە نووسیومە: (ئایین کاسبییەکی بێ سەرمایەیە!)* هەڵبەتە ئاشکرایە، هەموو ئەو مەلایانەی، دژی ئامانجە نەتەوەیی و ڕامیارییەکانی نەتەوەی کوردن، وەک کورد گوتوویەتی: (لە تەڕ دەەخۆن و لە وشک لێی دەنوون!) بێ ئەوەی لایەبەلای ئێش و ئازاری، ڕۆڵەکانی نەتەوەکەیاندا بکەنەوە، دژی داگیرکردن و چەوساندنەوەی کورد، دەنگ هەڵبڕن و هەڵوێستێکی نیشتمانپەروەرانەیان هەبێ، بەڵکوو چەکی ئایین بەکاردێنن، داکۆکی لە دەسەڵاتدارانی دەوڵەتە ئیسلامییەکان دەکەن، پڕوپاگەندەیەکی زۆر بۆ برایەتی گەلانی موسوڵمان دەکەن، گوایە کورد و عەرەب، کورد و فارس، کورد و توورک، هەموویان برای ئایینین و موسوڵمانن، پێویست بە ئەوە ناکا، دژایەتییان بکەن!

ئاخر لە هەر دەوڵەتێکی ئەم جیهانەدا، کۆمەڵانی خەڵک یا پارتێکی دیاریکراو، دژی ئایینی ئیسلام بن و ڕۆڵەکانی گەلەکانیان بچەوسێننەوە، مووسڵمانە کوردەکانی سەر بە پارتە ڕامیارییە ئیسلامییەکان، لێرەوە هاواریان لێ هەڵدەستی و بە هەموو شێوەیە، داکۆکییان لێ دەکەن. بەڵام ڕۆژێ لە ڕۆژان نەم بیستووە، پارتە ئیسلامییەکان بەگشتی و سەرانی (یەکگرتووی ئیسلامی) بەتایبەتی، دژی چەوسانەوە و کوشتنوبڕینی، کوردەکانی باکوور و ڕۆژاوای (کوردستان) بن، دەنگیان لێوە هاتبێ و داکۆکییان لە مافە ڕەواکانیان کردبێ! بەڵکوو هێندەی داکۆکی لە عەرەبەکانی (فلەستین) بەگشتی و بزووتنەوەی (حەماس) بەتایبەتی دەکەن، هێندەی داکۆکی لە ڕۆڵەکانی نەتەوەکەی خۆیان ناکەن، ئەو عەرەبە فلەستینیانەی، ئەوەتەی هەن، دانیان بە مافە ڕەواکانی نەتەوەی کوردا نەناوە و هەمیشە دژی بزووتنەوەی کوردایەتی بوون!

هەر بۆ نموونە: هەموو جاشبیرە موسوڵمانەکانی کورد، پێوەندییەکی توندوتۆڵ و باشیان، لەگەل سەرانی ڕژێمە داگیرکەرە شۆڤێنیە نەتەوەپەرستە قوتابییەکانی (کەمال ئەتاتوورک) هەیە، چاو لە هەموو کار و کردەوەیەکی خراپ، هەڵویست و بڕیارێکی ناڕەوای، ئەو ڕژێمە فاشستە ئیسلامییە دەپۆشن. بە مەرجێ ئەو بەرەڵایی، مەیخۆری، تیاترۆخانە، نێربازی و مێبازییەی، لە (توورکیا)دا هەیە، لە هیچ دەوڵەتێکی دیکەی ئیسلامیدا نییە!

یا هەر هەرایەک لەنێوان پارتە ئیسلامییەکانی (فلەستین) و دەوڵەتی (ئیسرایل)دا ڕووبدا، هەر زوو هەڵویست وەردەگرن، سەری دونییان لێ دیتەوە یەک و پارەیان بۆ کۆدەکەنەوە. بەڵام کاتێ سوپای فاشستی عەرەبە ئیسلامییەکانی (سووریا)، پەلاماری شاری (حەلەب)یان دا، هەردوو گەرەکی (شێخ مەقسوود) و (شەرقییە)یان وێرانکرد، بە سەدان کوردیان لە نێر و مێ، گولەبارانکرد و گیانی پاکیان، بە سزای مەرگ شادکرد، دەنگ لە ئەهریمەنەوە هاتبێ، دەنگ لە جاشبیرە موسوڵمانەکانی (یەکگرتوو)ەوە نەهاتووە! ئەوە جگە لە ئەوەی، عەرەبە فلەستینییەکان، زۆر بێشەرمانە و ڕاشکاوانە، پشتگیری تێرۆریستێکی دۆستی (ئیسرایل)ی وەک (ئەحمەد شەرع)یان کرد، کاتێ ئەو ڕەشەکوژییەی، دژی کوردانی ڕۆژاوایان کرد!

یا کاتێ تێرۆریستێکی پیاوکوژی ئیسلامی وەک (ئەبو محەمەد جۆلانی - ئەحمەد شەرع)، لەگەڵ نوێنەری (ئیسرایل) کۆدەبێتەوە و هەموو داواکارییەکانیان پەسەنددەکا، هەر سێ شاری (قونەیترە، قودس و دیمشق)، پێشکەش بە (ئیسرایل) دەکا،** هیچ پارتێکی ئیسلامی ڕامیاری، دەنگی لێوە نەهات و دژی ئەو ڕێککەوتنە نابەجێ و تاڵانکارییە، هەڵوێستێکی مەردانە و مرۆپەروەرانەیان نەبوو!

بەڵام کاتێ سەرانی دەوڵەتی (ئیسرایل)، داکۆکی لە کوشتنوبڕینی کورد دەکەن، نەک هەر پارتە عەرەبییە ئیسلامییەکان، بەڵکوو کوردە بێ هەست و هۆشەکانی بیری نەتەوەییش، زۆر دژی کورد دەوەستنەوە، بە بەکرێگراو و ناپاک تۆمەتباریان دەکەن. بۆچی بانێکە و دوو هەوا، یا ئەوەی بۆ ئێوە ڕەوایە، بۆ نەتەوەی هەژار و بندەستی کورد بڤەیە؟!

سەیر ئەوەیە، لە کاتی جەنگی نێوان (ئیسرایل) و عەرەبەکانی (حەماس)، کادێرەکانی (یەکگرتووی ئیسلامی)، زۆر بە ئاشکرا و شانازییەوە، نەک هەر بە هەموو شێوەیە، پشتگیری (حەماس)یان دەکرد، بەڵکوو هەر ئەوە نەبوو، قوڕیان نەدەپێوا. ئەوە جگە لە ئەوەی، بەناوی لێقەوماوان و دەربەدەرەکانی، عەرەبە فلەستیینەکانی دانیشتووی (غەزە)ەوە، پارەیەکی زۆریشیان بۆ کۆکردنەوە، تا ئێستەش کەس نازانێ، چەندیان لە ئەو پارەیە نارد و بۆ کێیان نارد!

 

* سەبارەت بە کار و کردەوە، بیر و هەلوێست، دید و بۆچوونی ڕابەرانی پارتە ئیسلامییەکانی (کوردستان) و هێندێ مەلای کورد، لە پەرتووکی (پەتای بیانیپەرستی و دێوجامەی ئایین، چ1، 2024، بە (202) لاپەڕە، بەدرێژی لەسەر ئایین و ئیسلامی ڕامیاری کوردستان نووسیومە. پەرتووکەکەش لە (خانەی بڵاوکردنەوەی چاپەمەنی) لە شەقامی (مەولەوی) دەستدەکەوێ.

** دوکتۆر سەربەست نەبی، چاوپێکەوتن.

وتاری زیاتر

زۆرترین بینراو
راگه‌یه‌ندراوی كۆمه‌ڵه‌ له‌باره‌ی شه‌هیدبونی نۆ پێشمه‌رگه‌یان له‌ هێرشه‌كه‌ی ئێران بۆ سه‌ر زڕگوێزه‌ڵه‌
لانیكه‌م هه‌شت پێشمه‌رگه‌ی كۆمه‌ڵه له‌ زرگوێزه‌ڵه‌ شه‌هیدبون
سی پی تی: ژمارەی سەرجەم قوربانییانی هێرشەکانی ئێران بۆ سەر هەرێم گەیشتە ١٤٤ کەس
وێنه‌و ناسنامه‌ی شه‌هیده‌كانی كۆمه‌ڵه‌: ژماره‌یان بۆ نۆ شه‌هید به‌رزبوه‌وه‌
هێرش كرایه‌ سه‌ر كه‌مپی سورداشی كۆمه‌ڵه‌و دو پێشمه‌رگه‌ برینداربون
ئەمریکا 6 پردی ئێرانی بۆردومان دەکات و تاران 4 وڵاتی عەرەبی دەکاتە ئامانج
دوران کاڵکان: کۆتایمان بەخەباتی چەکداری هێناو نابینە هێزێک کە چالاکیی چەکداری دژی تورکیا ئەنجام بدەین
هێرشەکەی سەر تاسڵوجە بەپێنج درۆن ئەنجامدراوە
راگه‌یه‌ندراوی وه‌زاره‌ته‌كانی كاره‌باو سامانه‌ سروشتییه‌كان له‌باره‌ی پێدانی كاره‌باو دابینكردنی غاز
سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم: به‌توندی سه‌ركۆنه‌ی هێرشه‌كانی سه‌ر هه‌رێمی كوردستان ده‌كه‌ین
© 2026 Awene Online, Inc. All Rights Reserved.
×